Yurt dışında çalışan işçinin kıdem ve ihbar tazminatı hesabına yemek ve barınma bedeli dahil midir? 

Yurt dışında çalışan işçinin kıdem ve ihbar tazminatı hesabına yemek ve barınma bedeli dahil midir? 

 

Kural olarak ücretin miktarı ve ekleri gibi konularda ispat yükü işçidedir. 

 

Kıdem ve ihbar tazminatına esas alınacak olan ücretin tespitinde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 32. maddesinde sözü edilen asıl ücrete ek olarak işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen menfaatler göz önünde tutulur. 

 

Buna göre ikramiye, devamlılık arz eden prim, yakacak yardımı, giyecek yardımı, kira, aydınlatma, servis yardımı, yemek yardımı ve benzeri ödemeler kıdem tazminatı hesabında dikkate alınır. 

 

Dolayısıyla, yurt dışında çalışan işçinin kıdem ve ihbar tazminatı hesabına yemek ve barınma bedelide dahildir. Dava açarken, kıdem ve ihbar tazminatının hesabına yemek ve barınma bedelinin dahil olduğu belirtilmeli ve hesaplamanın buna göre yapılması talep edilmelidir. 

 

Bu itibarla işyerinin niteliği, fesih tarihinde bulunulan ülke ve işçinin çalıştığı tarihler de belirtilerek fesih tarihindeki barınma ve yemek bedelinin ne kadar olduğu ilgili kuruluşlardan araştırılır, oluşacak sonuca göre kıdem ve ihbar tazminatı hesabına esas alınacak yemek ve barınma bedeli belirlenir. 

 

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 2017/37896 E., 2020/8973 K.07.07.2020 tarihli kararında “Davacı vekili, davacının davalı işverenin … ve …’da bulunan şantiyelerinde atölye şefi- bakım formeni olarak 21/02/2008-02/06/2013 tarihleri arasında 2600 USD ücretle çalıştığını, iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından haklı bir neden olmadan feshedildiğini, davacının haftanın 7 günü 07:00-21:00 saatleri arasında çalıştırıldığını, yılbaşında ve dini bayramların ilk günü dışındaki ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını ileri sürerek kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacağı ile birlikte bir kısım işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını talep etmiştir. ..Somut olayda davacının davalı şirketlere ait … ve …’da bulunan şantiyelerde çalıştığı sabittir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda … Ticaret Odası verileri esas alınarak, üç öğün yemek ve barınma bedelinin şantiye koşullarında günlük 8,00-USD (aylık 240 USD) olduğu kabul edilerek hesaplama yapılmış ise de, belirlenen yemek ve barınma bedelinin fahiş olduğu anlaşılmaktadır. Dairemizce temyiz incelemesi yapılan davalılara ait yurt dışı şantiyelerinde çalışan işçilerin bir kısım dosyalarında (2019/2186-2188 esas sayılı dosyalar) genel olarak 150 USD yemek ve barınma gideri kabul edildiği tespit edilmiş; bir kısım dosyalarda da mahkemece 175 USD olarak farazi şekilde belirlenen yemek ve barınma bedelinin yeniden araştırılması gerektiği noktasında bozma kararı verilmiştir (2020/2337-2341 esas sayılı dosyalar). Bu itibarla işyerinin niteliği, fesih tarihinde bulunulan ülke ve davacının çalıştığı tarihler de belirtilerek fesih tarihindeki barınma ve yemek bedelinin ne kadar olduğu ilgili kuruluşlardan araştırılmalı, oluşacak sonuca göre kıdem ve ihbar tazminatı hesabına esas alınacak yemek ve barınma bedeli belirlenmelidir. Mahkemece, yemek ve barınma yardımının bedeli noktasında yeterli araştırma yapılmadan, eksik inceleme ile kıdem ve ihbar tazminatı hesabına esas ücretin belirlenmesi hatalı olmuştur. Yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetli olmayıp, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.” denilmiştir. 

 

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 2020/2338 E.,2020/6672 K. 15/06/2020 tarihli kararında “Somut olayda davacı davalı şirketlere ait yurt dışı şantiye işinde çalışmış olup mahkemece karara esas alınan hesap raporunda davacının yemek ve barınma yardımının aylık 175 … olduğunun kabulü ile giydirilmiş ücret belirlenmiş ve davalıların bilirkişi raporuna bu ücretle ilgili yaptıkları itiraz neticesinde ek bilirkişi raporunda … Bölge Adliye Mahkemesinin son uygulamalarında günlük 7 … yemek ve barınma ücreti tatbik edildiği ve davacının da buna itirazı olmadığı belirtilerek yemek ile barınma yardımı bedelinde değişikliği yapılmadığı belirtilmiş ve istinaf incelemesini yapan … Bölge Adliye Mahkemesinde de yemek ve barınma giderinin Yargıtay ile … Bölge Adliye Mahkemesinden geçen emsal dosyalara uygun olduğunun görüldüğü belirtilmiş ise de somut olmayan gerekçelerle yemek ve barınma bedelinin tespit edilmiş olması hatalıdır. Dairemizce temyiz incelemesi yapılan davalılara ait yurt dışı şantiyelerinde çalışan işçi dosyalarında ( Örneğin 2019/2186, 2019/2187, 2019/2188 esas sayılı ) genel olarak 150 … yemek ve barınma gideri kabul edildiği görüldüğünden ilgili kuruluşlardan, işyerinin niteliği ve davacının çalışma dönemi de belirtilerek fesih tarihindeki barınma ve yemek bedelinin ne kadar olduğu araştırılmaksızın bilirkişi tarafından dayanağının ne olduğu belirtilmeyen varsayıma dayalı tutar üzerinden giydirilmiş brüt ücretin tespiti hatalı olmuştur.” denilmiştir.