Bu yazı, İstanbul 1. İdare Mahkemesi’nin 01.11.2016 tarihli ve E.2016/1721, K.2016/2222 sayılı kararını analiz ederek, ceza yargılamasındaki beraat kararının idari yargıdaki sınır dışı işlemlerine etkisini açıklamaktadır. Özellikle 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 54. maddesinin (d) bendi uyarınca verilen sınır dışı kararlarının kamu düzeni ve güvenliği bakımından nasıl değerlendirildiği ve 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun’un 53. maddesine göre yargılamanın yenilenmesi koşulları irdelenmektedir.

Mahkemeye göre, ceza mahkemesi beraat kararı, idari makamın kamu düzeni ve güvenliği açısından yaptığı değerlendirmeyi doğrudan ortadan kaldırmaz. Zira 6458 Sayılı Yabancılar Ve Uluslararası Koruma Kanun’un 54. maddesi, mahkumiyet kararını değil, kamu düzeni açısından tehdit teşkil eden bir davranışı sınır dışı sebebi saymaktadır. Davacının 1.93 promil alkollü araç kullanmasının tutanakla sabit olması, ceza mahkemesince suçun unsurları oluşmadığı gerekçesiyle beraat kararı verilmiş olsa dahi, idarenin kendi güvenlik değerlendirmesini yapmasına engel teşkil etmemektedir. Bu nedenle mahkeme, sınır dışı kararının kamu düzeni gerekçesiyle meşru ve orantılı olduğu sonucuna ulaşmıştır.

Öte yandan, davacı yargılamanın yenilenmesini 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun’un 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) ve (h) bentlerine dayandırmış, ceza mahkemesi kararının önceki idari yargı kararını ortadan kaldırdığını ileri sürmüştür. Ancak mahkeme, ceza davası ile iptal davasının taraf ve konu bakımından farklı olduğuna ve beraat kararının idari yargı kararını hukuken ortadan kaldırmadığına hükmetmiştir. Ayrıca, farklı bir karar doğuracak kanuni bir değişiklik ya da yeni durumun da mevcut olmadığı gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi talebini reddetmiştir.

Bu karar, idare hukukunda yargı kararlarının etkisi, kamu düzeni kavramının geniş yorumu ve yargılamanın yenilenmesi kurumunun sınırları açısından önemli bir örnektir. Ceza yargılamasıyla idari yargılama arasındaki farklılıklar, yargı kararlarının geçerlilik sınırlarını belirlemekte ve idari özerkliği pekiştirmektedir. Bu bağlamda, idare hukukçuları açısından hem idarenin takdir yetkisinin sınırları hem de bireysel haklara müdahalenin hukuka uygunluğu bakımından dikkatle değerlendirilmesi gereken bir içtihattır.

Av. Ahmet Can 

Mail         : ahmetcan@ahmetcan.av.tr

Whatsapp : 0 532 409 18 85 

Yasal güncellemelerden haberdar olmak için Abone Olun       ⇛        🔁

T.C.

İSTANBUL

1. İDARE MAHKEMESİ

ESAS NO: 2016/1721

KARAR NO: 2016/2222

KARAR TARİHİ: 01.11.2016

İSTEMİN ÖZETİ: Libya vatandaşı olan davacı tarafından, "alkol veya uyuşturucu maddenin etkisi altındayken araç kullanma" suçundan yargılandığı davada; İstanbul 18.Asliye Ceza Mahkemesi'nin 22.01.2016 tarih ve E:2016/33, K:2016/22 sayılı kararı ile beraat ettiğinden bahisle 6458 sayılı Yasanın 54/1- ( d ) maddesi uyarınca sınırdışı edilmesine ilişkin İstanbul Valiliği'nin 12.11.2015 tarih ve 10097 sayılı işleme karşı açılan davada Mahkememizin 15.02.2016 tarih ve E:2015/2493, K:2016/298 sayılı davanın reddi yönündeki kararı açısından; yeni bir hukuki durum oluştuğu iddiasıyla 2577 sayılı Kanunun 53.maddesinin 1.fıkrasının ( c ) ve ( h ) bendleri uyarınca yargılamanın yenilenmesi talep edilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ: Davacının alkollü araç kullandığının tespit edilmesi üzerine, kamu düzeni ve güvenliği açısından tehdit oluşturduğundan hakkında sınır dışı kararı alındığı, bu kararın iptali istemiyle açılan davada Mahkememizce davanın reddine karar verildiği, davacının ceza mahkemesinde beraat etmesinin, davacının bu eyleminin kamu düzeni ve güvenliğini tehdit oluşturmasına engel teşkil etmediği, yargılamanın yenilenmesi şartlarının oluşmadığı savunularak, yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine karar verilmesi istenilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren İstanbul 1. İdare Mahkemesince, dava dosyası incelenerek işin gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 53 ncü maddesinin 1 nci fıkrasında Danıştay ile Bölge İdare, İdare ve Vergi Mahkemelerinden verilen kararlar hakkında;

a ) Zorlayıcı sebepler dolayısıyla veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir belgenin kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması,

b ) Karara esas olarak alınan belgenin sahteliğine hükmedilmiş veya sahte olduğu mahkeme veya resmi bir makam huzurunda ikrar olunmuş veya sahtelik hakkında hüküm karardan evvel verilmiş olup da, yargılanmanın yenilenmesini isteyen kimsenin karar zamanında bundan haberi bulunmamış olması,

c ) Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması,

d ) Bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi,

e ) Lehine karar verilen tarafın, karar etkisi olan bir hile kullanmış olması,

f ) Vekil veya kanunu temsilci olmayan kimseler ile davanın görülüp karara bağlanmış bulunması,

g ) Çekinmeye mecbur olan başkan, üye veya hakimin katılmasıyla karar verilmiş olması,

h ) Tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir kararın verilmesine neden olabilecek kanuni bir dayanak yokken, aynı mahkeme yahut başka bir mahkeme tarafından önceki ilamın hükmüne aykırı bir karar verilmiş bulunması halinde yargılanmasının yenilenmesinin istenebileceği hükme bağlanmıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Libya uyruklu davacının 1,93 promül alkollü vaziyette araç kullandığı ve davacı hakkında trafik güvenliğini tehlikeye sokmak suçundan dolayı adli işlem yapıldığı, davacının bu eyleminin kamu düzeni ve güvenliği açısından tehdit oluşturduğundan bahisle, davalı idarece 12/11/2015 tarih ve 10097 sayılı işlemle, davacının 6458 Sayılı Yasanın 54/d bendi uyarınca sınır dışı edilmesine karar verildiği, davacı tarafından bu işlemin iptali istemiyle Mahkememizin 2015/2493 E. Sayılı dosyası üzerinden açılan dava neticesinde, Mahkememizin 15/02/2016 tarih, 2015/2493 E., 2016/298 K. Sayılı kararı ile, kesin olarak davanın reddine karar verildiği, davacının alkol veya uyuşturucu maddenin etkisi altında araç kullanmak suçundan dolayı yargılandığı davada, İstanbul 18. Asliye Ceza Mahkemesinin 22/01/2016 tarih, 2016/33 E., 2016/22 K. Sayılı kararı ile, TCK 179/3. Maddesinde öngörülen suçun unsurları oluşmadığından, dosyamız davacısı, sanığın beraatine karar verildiği, ceza mahkemesinin bu kararı uyarınca da davacının trafik güvenliğini tehlikeye düşürmediğinin kanıtlandığı, dolayısıyla kamu düzeni ve güvenliği açısından tehdit oluşturmadığı ileri sürerek, 2577 Sayılı Yasanın 53/1-c ve h bentleri uyarınca yargılamanın yenilenmesi yoluyla, dava konusu sınır dışı işleminin iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

6458 Sayılı Yasanın 54. Maddesinin ( d ) bendi uyarınca, yabancının sınır dışı edilebilmesi için, kamu düzeni, kamu güvenliği ya da kamu sağlığı açısından tehdit oluşturması yeterli olup, bunun için bir yargı kararı bulunması ya da yabancının mahkumiyetine karar verilmesi gerekmemektedir.

Her ne kadar davacının ceza mahkemesinde yapılan yargılama neticesinde,trafik güvenliğini tehlikeye düşürmek suçunun unsurlarının oluşmadığı gerekçe gösterilerek davacının beraatine karar verilmişse de, davacının yasada öngörülen düzeyden daha yüksek bir düzeyde 1.93 promül alkollü vaziyette araç kullandığı tutanakla sabit olup, davacının alkollü vaziyette araç kullanması kamu düzeni ve güvenliği açısından tehdit oluşturduğu açıktır.

Diğer yandan, Davacı, 2577 Sayılı Yasanın 53. Maddesinin 1/c ve h bentleri uyarınca yargılamanın yenilenmesini talep etmişse de, davacının beraatine ilişkin ceza mahkemesi kararının, sınır dışı işleminin iptali istemiyle açılan davada, davanın reddine ilişkin mahkememiz kararını ortadan kaldırmadığı gibi, mahkememizde açılan dava ile ceza mahkemesinde görülen davanın konusu ve taraflarının farklı olduğu, dolayısıyla 2577 Sayılı Yasanın 53. Maddesinin 1/c ve h bentlerinde öngörülen yargılamanın yenilenmesi koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; davacının yargılanmanın yenilenmesi isteminin reddine, 492 Sayılı Harçlar Kanununun 10. Maddesi uyarınca peşin alınan başvuru ve karar harcı toplamı olan 48,40 TL'nin istek halinde davacıya iadesine, 4,30 TL vekalet harcı ile 44,00 TL tebligat giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,davalı idare lehine takdir edilen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, yürütmenin durdurulması hakkında karar verilmediğinden, 48,10 TL yd harcı ile artan posta avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, kararın tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde İstanbul Bölge İdare Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere, 01/11/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Av. Ahmet Can 

Mail         : ahmetcan@ahmetcan.av.tr

Whatsapp : 0 532 409 18 85 

Yasal güncellemelerden haberdar olmak için Abone Olun       ⇛        🔁