Türkiye’de Adalet Meslek Yüksekokulunda ön lisans eğitimine müteakip mezun olduktan sonra hukuk alanında lisans eğitimi için bulunduğu ülkede 2 yıllık eğitim-öğrenim (lisans tamamlama) süresi içinde 379 gün kalış ve devam süresi hukuk fakültesi lisans derecesi elde edilebilmek için bir yeterli bir süredir. 

ANKARA BÖLGE İDARE MAHKEMESİ 4. İDARİ DAVA DAİRESİ

Esas Numarası: 2019/3439

Karar Numarası: 2020/178

Karar Tarihi: 07.02.2020

İSTEMİN ÖZETİ: Kosova İliria Royal Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olan davacı tarafından, diploma denklik belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, eğitime devam süresi yetersiz olduğundan bahisle reddine ilişkin olup, 22.01.2019 tarih ve E.5882 sayılı yazı ile bildirilen 16.01.2019 tarihli işlemin iptali istemiyle açılan davada; uyuşmazlıkta, davalı idarece, denklik başvuruları değerlendirilirken, mezun olunan programın Türk yükseköğretim programlarına eşdeğer olup olmadığı hususuyla birlikte başvurucuların eğitime devam edip etmediklerine karine teşkil edecek şekilde eğitimleri esnasında öğrenim gördükleri ülkede bulunup bulunmadıkları hususunun da değerlendirilmesinin gerektiği, davacının, 2015-2017 yılları arasında Kosova'da toplam 379 gün kaldığı, Türkiye’deki eğitim-öğretimle ilgili yükseköğretim mevzuatına göre 8 yarıyıllık eğitimin en az 560 iş gününde tamamlandığı, örgün eğitim alan davacının 379 günde hukuk fakültesi mezununun gerektirdiği formasyonu alamayacağı ve bu süre içerisinde alınan eğitimle Türkiye'deki eğitimin eşdeğer olmayacağı açık olduğundan, davacının kalış süresinin yetersiz olduğu gerekçesiyle denklik başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddi yönünde Ankara 6. İdare Mahkemesi'nce verilen 14/06/2019 gün ve E:2019/535, K:2019/1201 sayılı kararın; davacı vekili tarafından, müvekkil 4 dönem Türkiye'de önlisans, 5 dönem ise Kosava'da lisans olmak üzere toplamda 9 dönem eğitim görerek ve 240 kredi puan ile lisans eğitimini tamamlamış durumda olduğu, Kosava'da almış olduğu eğitimin tamamı hukuk formasyonu gereklerine göre tamamladığı, oysa ülkemizde hukuk fakültesi eğitiminin 8 dönem olarak planlandığı ve bu şekilde uygulandığı tartışmasız resmi bir gerçeklikte olduğu, müvekkilinin ülkemizde uygulanan hukuk eğitim programından daha fazla eğitim süresine tabi olarak eğitim aldığı ileri sürülerek kaldırılması istenilmektedir.

SAVUNMANIN ÖZETİ: Mahkeme kararında hukuka aykırılık bulunmadığı savunularak istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi talep edilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Ankara Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesince 2577 sayılı Kanunun 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava; Kosova İliria Royal Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun olan davacı tarafından, diploma denklik belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun, eğitime devam süresi yetersiz olduğundan bahisle reddine ilişkin olup, 22.01.2019 tarih ve E.5882 sayılı yazı ile bildirilen 16.01.2019 tarihli işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 7/p maddesinde, yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış ön lisans, lisans ve lisansüstü diplomaların denkliğini tespit etmek Yükseköğretim Kurulu'nun görevleri arasında sayılmıştır.

05.12.2017 tarih ve 30261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği'nin 4. maddesinde; "Tanıma veya denklik başvurusu, şahsen ya da yetkili makamlarca düzenlenmiş vekâletnameye sahip kişi tarafından, Yükseköğretim Kurulunun belirleyeceği yöntem, usul ve esaslar çerçevesinde aşağıda belirtilen belgelerle yapılır:(...) f) Türkiye Cumhuriyeti uyruklu başvuru sahiplerinden yükseköğrenim süresince kullanılan pasaportların asılları veya giriş-çıkış tarihlerini gösteren ve işlem gören sayfalarının Türkiye Cumhuriyeti noterleri ya da Türkiye Cumhuriyeti Dış Temsilcilikleri tarafından onaylanmış okunaklı sureti ile il emniyet müdürlüğünden alınmış giriş-çıkış belgesi; çift uyruklu başvuru sahiplerinin öğrenim süresince öğrenim gördüğü ülkede yaşıyor olduğunu gösterir belge." hükmüne, 6. maddesinde; "5 inci maddeye göre tanınan bir yükseköğretim kurumu ve programından mezun olup başvuruya esas belgeleri tam olanların başvuruları, aşağıdaki hususlar yönüyle incelenir: a) Belgelerin asıllığı, gerçeğe uygunluğu, üzerinde kazıntı, silinti ve benzeri tahrifatın bulunup bulunmadığı, belgelerin başvuran kişiye ait olup olmadığı, kişinin ilgili ülkede kalıp kalmadığı, pasaport bilgileri ve ülkeye giriş-çıkış dökümlerinin uygunluğu, (...)" hükmüne, 7. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde; "Öğrenim süresince kullanılan pasaportun/pasaportların ve il emniyet müdürlüğünden alınan giriş-çıkış dökümünün incelenmesi sonucunda her bir eğitim-öğretim dönemi için öğrenim görülen ülkedeki bulunma süresinde eksiklik tespit edilenlerin başvuruları reddedilir. Öğrenime devam süresinin tespitinde Türkiye’deki ilgili yükseköğretim mevzuatı esas alınır." hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda içeriğine yer verilen Denklik Yönetmeliği hükümleri uyarınca denklik başvurularında, Yükseköğretim Kurulu tarafından lisans eğitiminin düzeyi ve içeriğine yönelik olarak yapılacak inceleme ve değerlendirmeler kapsamında mezun olunan programın Türk yükseköğretim programlarına eşdeğer olup olmadığı hususuna ek olarak başvuru sahiplerinin eğitime devam edip etmediklerine karine teşkil edecek şekilde objektif bir kriter olarak yurtdışında kaldığı sürenin lisans eğitimi için yeterli olup olmadığı hususunun da dikkate alınması gerektiği tartışmasızdır.

Dosyanın incelenmesinden, davacının ….. Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulu Adalet Bölümünden 10/06/2015 tarihinde mezun olduğu ve devamında Kosova Iliria Royal Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ndeki eğitimine 2015 yılında başladığı, anılan okuldan 2017 yılında mezun olduğu, hukuk lisans diplomasına denklik belgesi verilmesi için 14/11/2018 tarihinde yaptığı başvurunun, eğitime devam süresinin yetersizliği gerekçe gösterilerek reddedilmesi üzerine, bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bakılan uyuşmazlıkta; Dairemizin 20/12/2019 tarih ve 2019/3439 esas sayılı ara kararı ile, davalı idareden, "davacı hakkında 14/12/2015 - 02/12/2017 tarih aralığı ve "toplam bir yıl eğitim almış" şeklinde sonucuna varılmış olmasının nedeninin/nedenleri ve davacının ….. Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulunda eğitim gördüğü, davacının … Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulunda gördüğü eğitimin, denklik başvurusunun değerlendirilmesi sırasında dikkate alınıp alınmadığı" sorulmuş olup, söz konusu ara kararına istinaden davalı idarece verilen … tarihli cevap yazısında; davacının belgelerinde eğitim-öğretim için yurtdışında bulunduğu tarih aralığı 14/12/2015-02/12/2017 olarak belirtilmesine karşın, davacının bu tarih aralığında yaklaşık olarak bir (1) yıl süre ile eğitime katıldığı/ilgili ülkede bulunduğu, bir başka deyişle 2015/2016 Eğitim-Öğretim Dönemi ve 2016/2017 Eğitim-Öğretim Dönemlerinde eğitim alması gereken davacının, bu eğitim-öğretim dönemleri içerisinde yaklaşık bir (1) yıl (379 gün) eğitim-öğretim süreçlerine katıldığı, Adalet Bölümünde almış olduğu eğitimin diploma denklik başvurularında dikkate alındığı, ancak davacının diploma denklik başvurusunun eğitime devam süresinde belirlenen eksiklik sebebiyle reddedildiği hususlarının belirtildiği görülmektedir.

Bu durumda, davacının …. Üniversitesi Adalet Meslek Yüksekokulunda ön lisans eğitimine müteakip mezun olduktan sonra hukuk alanında lisans eğitimi için bulunduğu ülke olan Kosova'da 2 yıllık eğitim-öğrenim (lisans tamamlama) süresi içinde 379 gün kaldığı ve söz konusu kalış ve devam süresi hukuk fakültesi lisans derecesi elde edilebilmek için yeterli olduğundan, kalış süresinin eğitim için yetersiz olduğundan bahisle yurtdışı yükseköğretim kurumundan aldığı lisans diplomasına denklik belgesi düzenlenmesi talebinin reddi yönünde tesis edilen ihtilafa konu işlemde hukuka uyarlık, aksi yönde verilen İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; davacının istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu mahkeme kararının kaldırılmasına; dava konusu işlemin iptaline, aşağıda dökümü yapılan mahkeme ve istinaf safhasına ait toplam 423,95 TL yargılama giderinin ve iş bu kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücreti Tarifesi uyarınca belirlenen 1.700,00 TL vekalet ücretinin davalı idarece davacıya verilmesine; artan tebligat avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine, 2577 sayılı Yasanın 45. maddesinin 6. fıkrası gereğince diğer kanun yolları kapalı ve kesin olmak üzere, 07/02/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.